Eczeem

Wat is eczeem?

Eczeem is een ontstekingsreactie van de huid die zich uit in roodheid, kleine blaasjes, schilfering, zwelling, rode bultjes, korstjes en gaat vaak gepaard met veel jeuk. Ongeveer 10-20% van de kinderen en 3-5% van de volwassen heeft een vorm van eczeem. De volgende twee vormen van eczeem komen het meest voor:

  1. Constitutioneel eczeem

    Constitutioneel eczeem, ook wel atopisch eczeem genoemd, wordt gekenmerkt door een jeukende, ontstoken huid met droge schilfering. De vroege/acute vorm van constitutioneel eczeem ontstaat vaak 2 tot 3 maanden na de geboorte en duurt tot een jaar of 2. Bij volwassenen zijn de huidklachten chronisch. Kinderen met constitutioneel eczeem hebben vaak een aanleg om allerlei allergieën – een atopisch syndroom genoemd – te ontwikkelen, zoals hooikoorts, astma of een voedingsallergie.

  2. Contacteczeem

    Allergisch contacteczeem is een vorm van eczeem dat ontstaat wanneer er contact is tussen de huid en een lichaamsvreemde stof (antigeen). Het belangrijkste onderdeel van de behandeling is het wegnemen van het antigeen die de reactie uitlokt.

Waar komt eczeem vandaan?

Bij eczeem is de huidbarrière verstoord en dit zorgt ervoor dat de huid minder goed vocht vast houdt, sneller uitdroogt en daardoor minder goed beschermt tegen schadelijke stoffen van buitenaf. De huid wordt droog en schilferig. Voor het ontstaan van eczeem is niet één duidelijke oorzaak aan te wijzen, de erfelijke aanleg is de belangrijkste, maar interne en externe factoren spelen ook een rol.

Factoren van invloed op de huid en eczeem:

  • klimaatfactoren, zoals droge lucht
  • ziekte, stress en emotionele spanning
  • huidbacteriën
  • Water, zeep en schuimende producten
  • Zweten
  • Wol
  • Afwas- en schoonmaakmiddelen

Hoe verloopt eczeem?

Eczeem is een chronische huidaandoening met een onvoorspelbaar verloop. Eerst krijg je te maken met de acute fase van eczeem. Dit stadium van de huidaandoening wordt gekenmerkt door huidklachten als roodheid, zwellingen en blaasjes gevuld met vocht. Na verloop van tijd ontstaan er korstjes, gaat de huid schilferen en wordt de huid minder rood. Het volgende stadium is chronisch eczeem. De huid is niet meer zo rood, maar de schilfering wordt erger en de huid is wat dikker geworden. De huid is stug en droog en er kunnen pijnlijke kloven ontstaan. Ook jeuk is een veel voorkomend symptoom. Perioden van (relatieve) rust wisselen zich af met perioden waarin er veel last is. Door behandeling hou je het eczeem redelijk onder controle.

Hoe wordt atopisch eczeem behandeld?

Atopisch eczeem is een chronische aandoening. De huisarts of de dermatoloog schrijft vaak een vette zalf of crème voor die het vochtgehalte van de huid verbetert. Een droge huid is gevoelig voor jeuk, smeer liever meerdere keren per dag een dun laagje dan één of twee keer een dikke laag. Antihistaminica in orale vorm kan een aanval van jeuk verminderen. Lichttherapie werkt ontstekingsremmend en kan ingezet worden om te voorkómen dat het eczeem verergerd. Als het eczeem zeer ernstig is, dient er te worden doorverwezen naar de dermatoloog.

Hoe kan ik zelf eczeem behandelen?

Een goede verzorging van de huid gaat verergering van het eczeem tegen. Ga daarom niet te vaak en te lang in bad of onder de douche, en zet de temperatuur van het water niet te hoog. Gebruik zo min mogelijk zeep – liever een bad- of doucheolie – en smeer je huid meerdere keren per dag in met een goede neutrale basiszalf. Een goede zalf houdt het vet- en vochtgehalte van je huid op peil. Doe, als je gaat afwassen, handschoenen aan, zodat je huid niet geïrriteerd raakt. Houd je nagels goed kort, zodat je de schade bij krabben vermindert. Probeer afleiding te zoeken wanneer je de neiging hebt om te krabben. Stop niet te vroeg met de behandeling, het kan soms lijken alsof het eczeem weg is maar niets is minder waar. Meestal duurt het 4-5 maanden voordat het eczeem onder controle is, volg dus het schema dat samen met de arts opgesteld is.

Huidheld met atopisch eczeem

Lees in deze rubriek huidhelden de ervaringen van mensen die leven met een ‘huid die anders is’. Lees het verhaal van Tessa met eczeem:

‘‘Het is niet vanzelfsprekend dat je huid er is om je te beschermen’’

Lees meer verhalen over onze huidhelden

Handige links

De Vereniging voor Mensen met Constitutioneel Eczeem: www.vmce.nl

Lees meer over seborroïsch eczeem